Фиқҳ дарслари (153-дарс) Намознинг ташқарисидаги фарзлар (иккинчи мақола)
Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм.
Аллоҳ таолога битмас-туганмас ҳамду санолар бўлсин.
Пайғамбаримизга мукаммал ва батамом салавоту дурудлар бўлсин.
عَنْ أَنَسٍرَضِي اللهُ عَنْهُ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم: «الدُّعَاءُ لَايُرَدُّ بَيْنَ الْأَذَانِوَالْإِقَامَةِ». رَوَاهُأَصْحَابُ السُّنَنِ.
Анас розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:
Намозхоннинг бадани, кийими ва макони бетаҳоратлик ва ҳақиқий нажосатдан пок бўлиши...
Бетаҳоратликдан пок бўлиш шартининг далили:
Аллоҳ таоло Моида сурасида:
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ إِذَا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلاةِ فاغْسِلُواْ وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ وَامْسَحُواْ بِرُؤُوسِكُمْ وَأَرْجُلَكُمْ إِلَى الْكَعْبَينِ وَإِن كُنتُمْ جُنُبًا فَاطَّهَّرُواْ وَإِن كُنتُم مَّرْضَى أَوْ عَلَى سَفَرٍ أَوْ جَاء أَحَدٌ مَّنكُم مِّنَ الْغَائِطِ أَوْ لاَمَسْتُمُ النِّسَاء فَلَمْ تَجِدُواْ مَاء فَتَيَمَّمُواْ صَعِيدًا طَيِّبًا فَامْسَحُواْ بِوُجُوهِكُمْ وَأَيْدِيكُم مِّنْهُ مَا يُرِيدُ اللّهُ لِيَجْعَلَ عَلَيْكُم مِّنْ حَرَجٍ وَلَكِن يُرِيدُ لِيُطَهَّرَكُمْ وَلِيُتِمَّ نِعْمَتَهُ عَلَيْكُمْ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ
«Эй иймон келтирганлар! Намозга турсангиз, юзларингизни ва қўлларингизни чиғаноқлари ила, бошларингизга масҳ тортиб, оёқларингизни тўпиқлари ила ювинглар», деган (6-оят).
Мана шу оятнинг давомида яна:
«Агар жунуб бўлсангиз, покланинглар», деган.
عَنْ أَبِيهُرَيرةَ رَضِي اللهُ عَنْهُ ،عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ: «لَاتُقْبَلُ صَلَاةُ مَنْأَحْدَثَ حَتَّى يَتَوَضَّأَ». رَوَاهُ الْأَرْبَعَةُ.
Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:
«Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам:
«Бетаҳоратлик етказувчи нарсани қилган кимсанинг намози таҳорат қилмагунича қабул бўлмайди», дедилар».
Тўртовлари ривоят қилишган.
Бетаҳоратликдан покланиш барча намозларнинг, тиловат ва шукр саждаларининг шартидир.
Таҳоратсиз намоз ўқилса, намоз ўрнига ўтмайди.
Намозхон қасддан таҳоратини кетказса, намози ботил бўлади.
Намозхоннинг ихтиёрисиз таҳорати кетиб қолса, намоздан чиқиб, таҳорат қилиб, келган жойидан давом эттирса бўлади.
Ҳақиқий нажосатдан пок бўлиш шартлигининг далили:
Аллоҳ таоло Муддассир сурасида:
وَثِيَابَكَ فَطَهِّرْ
«Ва кийимингни покла», деган (4-оят).
Кийимни поклагандан кейин баданни ва маконни поклаш яна ҳам зарур бўлади.
Кийимнинг пок бўлиши шартлигига далил:
عَنْ عَائِشَةَرَضِيَ اللهُ عَنْهَاقَالَتْ: كَنْتُ أَغْسِلُالْجَنَابَةَ مِنْثَوبِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَيَخْرُجُإِلَى الصَّلَاةِ وَإِنَّبُقَعَ الْمَاءِ فِيثَوْبِهِ». رَوَاهُ الْخَمْسَةُ.
Оиша розияллоҳу анҳодан ривоят қилинади:
«У киши:
«Мен Набий соллаллоҳу алайҳи васалламнинг кийимларидан жунублик асарини ювиб қўяр эдим. Ул зот намозга кийимларидаги сувнинг ҳўли билан чиқар эдилар», дедилар».
Бешовлари ривоят қилишган.
Намозхоннинг кийими сажда пайтида нажосатга тегса зарар қилмайди. Агар нажосат оёқлари остида, пешонасини қўядиган ерда ва икки қўли ёки тиззасини қўядиган жойда бўлса, намози бузилади.
Афв қилингандан кўп миқдордаги нажосат ила уни билмасдан ўқиган одамнинг намози ботил бўлади. Қазосини ўқиши лозим бўлади.
Кийимнинг тўртдан бири пок бўлса-ю, ундан бошқа кийим бўлмаса, унда намоз ўқиш жоиз. Ундан ози пок бўлса, яланғоч ўқиш жоиз.
Кийимга нажосат теккани маълум бўлса-ю, қаерига теккани аниқ бўлмаса, бир тарафини ювиб ташлаб, намоз ўқийверса бўлади.
Тухум палағда бўлиб, унинг ичидаги қонга айланган нарса кийимга тегса, бу кийим билан намоз ўқиш жоиз.
Баданнинг пок бўлиши шартлигига далил:
عَنْ عَائِشَةَقَالَتْ: جَاءَتْ فَاطِمَةُبِنْتُ أَبِي حُبَيْشٍإِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَتْ: يَا رَسُولَ اللهِ، إِنِّيامْرَأَةٌ أُسْتَحَاضُ فَلَاأَطْهُرُ، أَفَأَدَعُ الصَّلَاةَ؟فَقَالَ: «لَا، إِنَّمَاذَلِكِ عِرْقٌ وَلَيْسَبِالْحَيْضَةِ، فَإِذَاأَقْبَلَتْ الْحَيْضَةُفَدَعِي الصَّلَاةَ، وَإِذَاأَدْبَرَتْ فَاغْسِلِيعَنْكِ الدَّمَ وَصَلِّي». رَوَاهُ الْخَمْسَةُ.
Оиша розияллоҳу анҳодан ривоят қилинади:
«Фотима бинти Абу Ҳубайш Набий соллаллоҳу алайҳи васалламнинг ҳузурларига келиб:
«Эй Аллоҳнинг Расули! Мен истеҳоза бўламан, пок бўлмайман. Намозни қўяманми?» деб сўради. У зот:
«Йўқ. Бу томир касаллигидир, ҳайз эмас. Қачонки ҳайз келса, намозни қўй. Қачонки у (кунлар) ўтиб кетса, ўзингдан қонни ювиб, намозни ўқийвер», дедилар».
Бешовлари ривоят қилишган.
(Давоми бор)
«Кифоя» китобининг биринчи жузи асосида тайёрланди
© islom.uz 2003-2026.
Барча ҳуқуқлар ҳимояланган. Сайтдан маълумот олинганда манба кўрсатилиши шарт.
Email: admin@islom.uz
Telegram: @portalislomuzadmin_bot
Ўзбекистон, Тошкент, 100185
Сўгалли ота кўчаси, 5-уй
