Рўйхатни беркитиш
Дарслар рўйхати
1441 йил 23 зулқаъда | 2020 йил 14 июль, сешанба
Минтақа:
ЎЗ UZ RU EN AR
Фиқҳ

Фиқҳ дарслари (85-дарс). Ҳанафий мазҳабига хос баъзи истилоҳлар

13:30 / 14 май 878 pdf Ўқиш режими + -

Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм.
Аллоҳ таолога битмас-туганмас ҳамду санолар бўлсин.
Пайғамбаримизга мукаммал ва батамом салавоту дурудлар бўлсин.

1. Зоҳирур ривоя.

Имом Абу Ҳанифа, Абу Юсуф ва Муҳаммад ибн Ҳасан Шайбонийнинг кучли қавллари.

2. Имом.

Имом Абу Ҳанифа раҳматуллоҳи алайҳи.

3. Шайхони – Икки шайх.

Имом Абу Ҳанифа ва Абу Юсуф раҳматуллоҳи алайҳилар.

4. Торафони – Икки тараф.

Имом Абу Ҳанифа ва Муҳаммад ибн Ҳасан Шайбоний раҳматуллоҳи алайҳилар.

5. Соҳибони – Икки соҳиб.

Имом Абу Юсуф ва Муҳаммад раҳматуллоҳи алайҳилар.

6. Соний – Иккинчи.

Имом Абу Юсуф раҳматуллоҳи алайҳи.

7. Солис – Учинчи.

Имом Муҳаммад раҳматуллоҳи алайҳи.

8. Лафз уники.

Яъни лафз Абу Ҳанифа раҳматуллоҳи алайҳиники.

9. Лафз иккисиники.

Яъни лафз имом Абу Юсуф ва имом Муҳаммадники.

10. Асҳобларимиз.

Имом Абу Ҳанифа раҳматуллоҳи алайҳи, Абу Юсуф ва Муҳаммад ибн Ҳасан Шайбоний.

11. Машойихлар.

Имом Абу Ҳанифа раҳматуллоҳи алайҳини кўрмаган уламолар.

биздаги ҳолат

Аллоҳга чексиз ҳамду санолар бўлсинким, бизнинг юртларимиздан бошқа илмлар қатори, фиқҳ илмида ҳам жуда кўплаб забардаст уламолар етишиб чиқдилар.

Юртимиз қадимдан ҳанафий мазҳабида бўлгани учун фақиҳларимиз ҳам асосан шу мазҳабда бўлганлар. Агар ҳанафий мазҳабининг энг кўзга кўринган уламолари бизнинг Мовароуннаҳрдан чиққанлар, десак ҳам муболаға қилмаган бўламиз.

Вақт ўтиши билан диёримиз мусулмонлари бошига турли ҳолатлар тушгани ва охир-оқибат, рус истилоси остида қолганимиз маълум ва машҳур. Айниқса шўролар даврида дину диёнатдан мисли кўрилмаган даражада узоқлашилди. Бошқа илмлар қатори, фиқҳдан ҳам тамоман бебаҳра қолинди.

Ўша пайтларда фақиҳлар ва фиқҳ китоблари йўқ қилинди. Қолган китобларни ҳам ўқий олмайдиган бўлиб қолинди. Кези келиб, динга қайтиш бошланганда намоз, рўза ва ҳажга оид кичик китобларни араб ҳарфидан кирилл ҳарфига ўгириш билан кифояланилди.

Баъзи бир китоблар, хусусан, «Мухтасар» араб алифбосидан кирилл ҳарфига ўгирилди ҳам.

Барибир одамларга уларни қониқтирадиган, талабларига жавоб берадиган фиқҳий китоб етишмаслиги доимий равишда ўзини сездириб турар эди.

«Ҳадис ва Ҳаёт», «Сунний ақийдалар», «Тасаввуф ҳақида тасаввур» ва яна баъзи бир китобларни битиргандан кейин ҳанафий фиқҳига оид бир китоб таълиф қилиш зарурати сезилди. Ўйлаб, маслаҳат қилиб кўриб, Аллоҳ таолонинг Ўзидан кўмак тилаган ҳолда ушбу ишга қўл урилди.

Китобда диёримизда машҳур бўлган «Мухтасари Виқоя»ни асос қилиб олдинган. Бу китобнинг асл номи «Ниқоя» бўлиб, уни ҳижрий 747 санада вафот этган машҳур фақиҳ Содруш-шарийъа Убайдуллоҳ ибн Масъуд ал Бухорий бобоси Маҳмуд ибн Содруш-шарийъанинг «Виқоятур ривоя фий масоилил Ҳидоя» номли китобини мухтасар қилиш – қисқартириш ила юзага келтирган.

Кези келганда ушбу китоб ва унинг муаллифи ҳақида ҳам икки оғиз гапириб ўтиш ортиқча бўлмаса керак.

«Кифоя» китобининг 1-жузидан

Муаллиф
Шайх Муҳаммад Содиқ Муҳаммад Юсуф
Манба
islom.uz
Мавзуга оид мақолалар
Жобир ибн Абдуллоҳ розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади.Унга Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг саҳобаларидан бирида ўзлари эшитмаган бир ҳадис борлиги давоми...

1512 05:00 / 17.02.2017
Қуръони Карим оятларининг бирбири орқали насх бўлиши ҳақида баҳс олиб борган уламоларнинг баъзилари бу хилдаги насх қуйидаги турларга тақсимланишини айтадилар1. давоми...

2264 17:54 / 28.12.2017
Хамрнинг ҳаром қилинишидан кўзланган ҳикмат нима эди, хамрнинг ҳаром қилиниши тарихи қандай бўлган Хамрнинг ҳаром эканига қандай ҳужжатдалиллар бор Шу ва шунга давоми...

2064 05:00 / 04.03.2017
Аллоҳ таоло.Албатта, шайтон .хамр, ва қимор туфайли ораларингизга адоват ва ёмон кўришликни солишни ҳамда сизларни Аллоҳнинг зикридан ва намоздан тўсишни давоми...

1847 05:00 / 03.03.2017
Топ рейтинг www.uz Openstat